Zameldowanie polega na wskazaniu adresu osoby fizycznej. Obowiązek meldunkowy polega na:

  1. zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego
  2. wymeldowaniu się z miejsca pobytu stałego lub czasowego;
  3. zgłoszeniu wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej oraz powrotu z wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej.

Obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej jest obowiązany zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego najpóźniej w 30 dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca.

Meldunek nie stanowi tytułu prawnego do mieszkania

Tytuł prawny do lokalu mieszkalnego to najprościej mówiąc – prawo do korzystania z tego mieszkania lub też rozporządzania nim. Tytułem prawnym do lokalu jest na przykład prawo własności, umowa najmu, umowa użyczenia, służebność mieszkania. Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma poświadczać faktu pobytu w tym lokalu. Meldunek jest potwierdzeniem, że zameldowana osoba przebywa pod danym adresem. Meldunek nie gwarantuje w żaden sposób prawa do zamieszkiwania w danym lokalu.

Zameldowanie i wymeldowanie się z miejsca pobytu jest obowiązkowe. W celu zameldowania się na pobyt stały lub czasowy albo wymeldowania musimy udać się do Urzędu Miasta. Aby zameldować się na pobyt stały/czasowy wypełniamy i podpisujemy formularz „Zgłoszenie pobytu stałego” lub „Zgłoszenie pobytu czasowego”. Oprócz wypełnionego formularza potrzebne będą:

  • dowód osobisty, a w uzasadnionych przypadkach – inny dokument pozwalający na ustalenie tożsamości,
  • dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu (do wglądu). Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilno-prawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu.

Osoba dopełniająca obowiązku zameldowania na pobyt stały otrzymuje potwierdzenie zameldowania, ważne do chwili zmiany miejsca zameldowania, przy czym zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt czasowy jest ważne nie dłużej niż do upływu terminu zameldowania.. Wymeldowania się z miejsca pobytu stałego lub czasowego, a także zgłoszenia wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej oraz powrotu z wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej można dokonać w formie dokumentu elektronicznego przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

   


Przykład:

Pani Marlena wraz z mężem wynajęła mieszkanie znalezione przez ogłoszenie. Podpisali z właścicielami umowę najmu na okres jednego roku. W celu zameldowania się na pobyt czasowy udali się do wydziału meldunkowego Urzędu Miasta. Wypełnili formularze „Zgłoszenie pobytu czasowego” oraz pokazali urzędniczce umowę najmu. Urzędniczka poinformowała ich, że zameldowanie będzie możliwe po podpisaniu przez właścicieli mieszkania potwierdzenia, że państwo faktycznie pod wskazanym adresem przebywają. Pani Marlena zadzwoniła do właścicieli prosząc ich o takie potwierdzenie. Właściciele odmówili oświadczając stanowczo, że nie zgadzają się na zameldowanie najemców w mieszkaniu.

  

Porada:

Potwierdzenie pobytu wymagane do zameldowania ma jedynie charakter poświadczenia faktu, a nie wyrażenia zgody przez osobę dysponującą tytułem prawnym do lokalu. Przesłanką zameldowania jest wyłącznie faktyczne przebywanie pod oznaczonym adresem. Właściciel mieszkania nie może zatem odmówić zgody na zameldowanie lokatorów przebywających w jego mieszkaniu. Potwierdzenie przebywania lokatorów w mieszkaniu nie jest zgodą na zameldowanie. Po zawarciu umowy najmu właściciel musi potwierdzić najemcy w celach meldunkowych, że najemca przebywa w jego lokalu. Obowiązek meldunkowy spoczywa również na wynajmującym (właścicielu) – jeżeli najemca sam się nie zamelduje, to jego pobyt powinien zgłosić w urzędzie miasta/gminy właściciel mieszkania. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 3 sierpnia 1983 r. sygn. II SA 808/83 stwierdził, że: „brak zgody właściciela lokalu na zameldowanie (…) nie może stanowić przeszkody w dopełnieniu obowiązku meldunkowego, gdy osoba faktycznie w danym lokalu zamieszkuje; w razie braku potwierdzenia przez właściciela na formularzu meldunkowym pobytu osoby podlegającej zameldowaniu organ przyjmujący zgłoszenie na zameldowanie dokonuje we własnym zakresie ustaleń co do faktu przebywania osoby ubiegającej się o zameldowanie w danym lokalu”.

Co zatem zrobić w sytuacji, gdy właściciel odmawia podpisania potwierdzenia naszego pobytu, a urzędnik nie chce przyjąć zgłoszenia meldunkowego bez potwierdzenia dokonanego przez właściciela?

Możemy złożyć w urzędzie miasta wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie zameldowania. Do wniosku należy załączyć wypełniony formularz zgłoszenia pobytu oraz kopię umowy najmu. W wyniku złożenia takiego wniosku zostanie wszczęte postępowanie administracyjne. Urząd zapewne wezwie strony postępowania do złożenia wyjaśnień. W wyniku takiego postępowania powinna zostać wydana decyzja o zameldowaniu. Decyzja powinna zostać wydana nie później niż w ciągu miesiąca od dnia wszczęcia postępowania. A w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.

Jeżeli organ administracji publicznej nie wyda żadnej decyzji to przysługuje nam zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie na podstawie art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zażalenie składa się do wojewody za pośrednictwem Prezydenta Miasta.

W razie wydania decyzji odmownej możemy się od niej odwołać w ciągu 14 dni. Pismo zawierające odwołanie składa się również do wojewody za pośrednictwem Prezydenta Miasta.

 

 

Wymeldowanie

Osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Należy wypełnić i podpisać odpowiedni formularz: „Zgłoszenie wymeldowania z miejsca pobytu stałego” lub „Zgłoszenie wymeldowania z miejsca pobytu czasowego”. Wypełniony i podpisany formularz składamy w wydziale meldunkowym Urzędu Miasta/Gminy.

Mając tytuł prawny do lokalu mieszkalnego, mamy również obowiązek wymeldować osobę, która opuściła mieszkanie i sama nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Po złożeniu wniosku w tej sprawie, zostaje wszczęte postępowanie administracyjne, które ma na celu ustalenie czy dana osoba faktycznie opuściła lokal.


   
Przykład:

Pani Renata jest najemcą mieszkania komunalnego. Przed trzema laty wprowadził się do niej jej partner. Po kłótni ze swoim konkubentem Pani Renata zażądała żeby mężczyzna opuścił jej mieszkanie. Dała mu na to 1 miesiąc, a sama wyjechała na ten czas do matki. Konkubent Pani Renaty nie tylko nie wyprowadzi się z mieszkania, ale złożył wniosek o wymeldowanie Pani Renaty twierdząc, że opuściła mieszkanie dobrowolnie i na stałe. Pani Renata otrzymała wezwanie do Urzędu Miasta w celu złożenia wyjaśnień.
  

Porada:

Po złożeniu wniosku przez konkubenta Pani Renaty zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie o wymeldowanie. Pani Renata powinna złożyć wyjaśnienia. Jako strona postepowania Pani Renata ma prawo brać czynny udział w każdym stadium postępowania, wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Ma ona również prawo wglądu w akta sprawy. Zgodnie z art. 63 Kodeksu postepowania administracyjnego wyjaśnienia mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

W sprawie o wymeldowanie istotne jest, że Pani Renata nie wyzbyła się zamiaru stałego zamieszkiwania w swoim lokalu. Jej wyjazd nie jest związany z chęcią zmiany stałego miejsca zamieszkania. Jej centrum życiowe przez cały czas stanowi to mieszkanie, a wyjechała tylko na 1 miesiąc. Jeżeli konkubent nie chce dobrowolnie opuścić mieszkania, Pani Renata może złożyć przeciwko niemu pozew o eksmisję. Pani Renata może żądać żeby sąd nakazał konkubentowi opuszczenie mieszkania, ponieważ nie przysługuje mu żaden tytuł prawny do zamieszkiwania.


  
Przykład 2:

Pani Matylda ma mieszkanie komunalne. Przyjęła pod swój dach pełnoletniego wnuka. Zgłosiła jego pobyt w Administracji Budynków Mieszkalnych oraz zameldowała na pobyt stały. Wnuk Pani Matyldy zaczął nadużywać alkoholu, stracił pracę i przestał dokładać się do opłat za mieszkanie. Pani Matylda jeszcze by to zniosła, gdyby nie fakt, że wnuk zaczął ją okradać i awanturować się. Pani Matylda pyta czy może wymeldować wnuka ze swojego mieszkania.
  

Porada:

Pani Matylda nie może wymeldować wnuka, ponieważ on faktycznie mieszka w jej mieszkaniu. Wymeldowanie byłoby możliwe dopiero po opuszczeniu przez niego mieszkania. Pamiętajmy, że meldunek jest potwierdzeniem, że dana osoba mieszka pod wskazanym adresem. Aby pozbyć się uciążliwego lokatora, Pani Matylda ma prawo wystąpić do sądu z pozwem o eksmisję wnuka. Wymeldowanie będzie możliwe dopiero po faktycznym opuszczeniu lokalu przez wnuka. Patrz: rozdział VII – Jak pozbyć się uciążliwego lokatora.