Często osiemnaste urodziny świętuje się bardzo hucznie. Jest to bowiem huczna okazja – moment osiągnięcia pełnoletności i wejścia w dorosłość. Wiele rzeczy się wtedy zmienia i warto wiedzieć co dokładnie.
Po pierwsze, pełnoletność jest uregulowana w kodeksie cywilnym, a co ciekawe – ukończenie osiemnastu lat nie jest jedyną drogą do jej osiągnięcia. Zgodnie bowiem z art. 10 kodeksu cywilnego:
„§ 1. Pełnoletnim jest, kto ukończył lat osiemnaście.
- 2. Przez zawarcie małżeństwa małoletni uzyskuje pełnoletność. Nie traci jej w razie unieważnienia małżeństwa.”
Co więcej, zgodnie z art. 11 kodeksu cywilnego, z chwilą uzyskania pełnoletności nabywa się pełną zdolność do czynności prawnych. Warto wiedzieć, że do jej nabycia dochodzi automatycznie. Nie ma więc potrzeby dokonywania żadnych czynności w jakimkolwiek urzędzie, by pełną zdolność do czynności prawnych uzyskać.
Pełna zdolność do czynności prawnych upoważnia do samodzielnego dokonywania wszelkich prawnie dozwolonych czynności prawnych. Można więc zawierać umowy (np. umowy sprzedaży czy najmu mieszkania), zaciągać zobowiązania i składać oświadczenia woli.
Kolejną konsekwencją ukończenia osiemnastu lat jest ustanie władzy rodzicielskiej rodziców nad dzieckiem, co wprost reguluje art. 92 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. W tym kontekście warto wspomnieć o tym, że w niektórych sytuacjach nawet po ukończeniu 18 lat, trwa obowiązek alimentacyjny rodziców względem dzieci.
Zgodnie bowiem z art. 133 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego: „Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.”
Nie jest to jednak obowiązek nieograniczony. Rodzice mogą się bowiem od niego uchylić, jeśli powoduje on ich nadmierny uszczerbek lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
Kolejną ważną zmianą po ukończeniu osiemnastego roku życia jest możliwość brania udziału w wyborach powszechnych. Warto jednak mieć świadomość, że mowa tu o czynnym prawie wyborczym (tj. oddawaniu głosów), a nie o biernym prawie wyborczym (tj. możliwości kandydowania). Bierne prawo wyborcze najwcześniej nabywa się wraz z osiągnięciem dwudziestu jeden lat, kiedy to można kandydować do sejmu.
Ukończenie osiemnastego roku życia to oficjalny początek dorosłości i moment uzyskania pełnej swobody prawnej. Od tego momentu stajemy się niezależni, a rodzice tracą nad nami dotychczasową władzę. Otrzymujemy także prawo do głosowania i decydowania o losach kraju w wyborach. Ta nowa wolność przynosi jednak obowiązek ponoszenia odpowiedzialności za wszystkie własne decyzje, o czym zawsze należy pamiętać.
Masz pytania dotyczące Twojej nowej sytuacji prawnej? Skorzystaj z darmowej pomocy prawnej i obywatelskiej w Zielonej Górze – budynek urzędu Miasta przy ul. Dąbrowskiego 41
Punkty czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 7:30-18:30.
Porady realizowane w punktach oraz zdalnie.
Obowiązują wcześniejsze zapisy na poradę:
- pod nr tel.: 68 456 48 34 w godzinach pracy urzędu lub
- rejestracja on-line https://np.ms.gov.pl
Artykuł został sfinansowany ze środków przekazanych przez Miasto Zielona Góra – w ramach realizowanego przez Stowarzyszenie CIVIS SUM zadania publicznego pt.: „Prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej i dwóch punktów nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego oraz realizacja zadań z zakresu edukacji prawnej na terenie miasta Zielona Góra w 2026 r. ”